Ar gwerzher legumaj

Dedostait holl tud a bep oad,   mignoned, mignonezed,
Dieostait ha selaouit mat   ur ganenn nevez-savet,
 
Pa 'z eo degoue'et ar c'hleñved oan   'ba' Pariz o labourat,
'werzhañ traoù d'ar pratikoù   'barzh ur mirdi brudet mat,
 
Met an deiz ma oa bet serret   ar vro gant ar gouarnamant,
Cheñch micher 'm eus renket ober,   sed amañ an nec'hamant,
 
Setu penaos on deuet da vout   gwerzhour frouezh ha legumaj,
O bostal 'barzh ur gourstal,   pemp den en hec'h akipaj,
 
Rener ar stal 'oa e zivrec'h   tevoc'h 'vid ma divorzhed,
O kas ar skipailh a-razailh   'vel ma vefemp soudarded,
 
'touez ar re-ze 'veze unan   hag a oa bet d'al Lu gall,
Pemzek bloavezh didruez   o stourm hep mont er bord all,
 
Heuliañ raemp reolennoù   'vit talañ ouzh ar c'hleñved,
Lakaet maskloù war bep genou   ha maneget hon bizied,
 
Eizh en diabarzh ha n'eo ket nav,   arabat bout niverus,
Hag ar re-all a-hed ar straed,   'benn difonnaat ar viruz,
 
Ur vicher griz ha poanius,   sav-heol da guzh-heol,
Sammañ raec'h 'bouezh ho tivrec'h   en ur stankañ ho peol,
 
Kachedadoù patatez   ha kargadoù saladenn,
Ar berjinez mouk war hon chouk   na oa ket skañv da zougen,
 
Met daoust d'ar boan-gein e oa   an dra startañ da c'houzañv,
Ar Barizianiz da servij,   o klemm noz-deiz diehan,
 
Evit reiñ dezho o bouetaj,   sevel a ran bep peure,
Ma ene en dienez,   kiet ma c'horf beteg re,
 
Tud ar gêrbenn ar re-ze   a zo o klemm 'vit netra,
Ha bewech oc'h ober rebech   memes d'an dibec'hañ tra,
 
Da gentañ 'oa sioul an traoù,   sentus ha didrouz an dud,
Rak e oa anken gant an nen   tapout ar c'hleñved solut,
 
E soñj an dud 'oamp gouroned,   soudarded war an dalbenn,
Ar gevredigezh en he fezh   o tiskleriañ hon souten,
 
Ha «trugarez 'vit ho labour»   ha «petra 'vefemp hepdoc'h»,
Ken azeulet ha meuleudet   'oamp-ni hep lâr gaou deoc'h,
 
Met da c'houde o deus kroget   kustumiñ ouzh ar blegenn,
Ganto adkavet o spered,   trenket buan ar soubenn,
 
Diaesoc'h-diaesañ 'teue dezho   doujañ ouzh ar reolenn,
O tont 'ba'r stal imoret fall,   tud digar ha diseven,
 
Ma 'peus tro da vont da Bariz,   mar plij, me ho ped, n'it ket,
Ma chom reizh kalon en ho kreiz,   n'ho po 'met amzer gollet,
 
Echu ganin va c'hanaouenn   diwar benn pezh 'm eus bevet,
Setu planedenn dilaouen   ur paour kaezh paotr divroet.
 
                                                                                                                  Feogerolez

Tro vale natur et Ploumanac’h

Gant Bleuñvenn, deuit da zizoloiñ, deskiñ hag eskemm en brezhoneg en-dro da Berroz. Un aergelc’h familh e-kreiz kalon ar greunvaen ruz.

En compagnie de Bleuñvenn, venez découvrir, apprendre et échanger en breton à travers le pays de Perros-guirec. Une ambiance familiale au cœur du chaos granitique. En partenariat avec Nevez Amzer

Les 20 et 27 juin 14h30, les 13 et 27 juillet, les 10 et 24 août et tous les dimanches en septembre sauf le 13 !!
Tarif : 6 € (gratuit pour les moins de 6 ans)
Rendez vous parking du sémaphore

Pour les apprenants au breton niveau intermédiaire

Sur réservation au 02 96 91 62 77 ou bleunvennkonan@gmail.com

Virus gast !

                                                                                                                            
 Trouz ebet tro-dro din, santad anken
Sioul, o c’hortoz petra emañ an dud                                 
 Fin ar bed, barn d’ar marv mab-den ?                            
 Al laboused bihan zoken a chom mut                                         

N’eus anv nemet diwar-benn ar virus                                                
War ar gazetenn, er radio. En tele hep fin                               
Gant pennoù-bras gouiziek, tud sirius                                      
Hag ivez riboterien dour o c’hlaourenniñ    
                              
Pep hini zo kroufet-kloz en e di                                                
Mont da bourmen eo krak difennet                                          
Hir an amzer ‘barzh va minic’hi                                                
Ne zeuio den ‘bet hirio d’am welet                                           

Sell ! Ne harz ket ken ki-pastor va amezeg.                               
 Ne glevan ket anezhañ, yantao, bouzaret ?                              
 Dirak du-mañ e vale un den war ar straed                                
Chench a ra tu kerkent n’eus va gwelet                                     
 
Aon en deus pep hini rak egile, tudoù !                                         
Ha ma vefe hemañ mevel an ankoù                                            
Sellet outañ a-boan ma vez kredet                                              
N’eo ket ken ar bed m’eus anevezet                                                                                                            
 
Setu ‘mañ deuet en-dro an heol bremañ                                      
 Goude c’hwec’h miz glav hep ehanañ                                        
Erruet just asambles gant ar gaster virus-se                            
Evel ma vefe oc’h ober goap ouzhpenn-se                                                                                                                    
                                                   
 Marteze e kouezh warnon ar gwall                                              
 Diwar c’hoari danvez-sorser hep feiz na reizh                            
 Ya, treiñ a ra ar bed war an tu fall                                            
 Ma, biskoazh-kemend all, va zudoù keiz !                                   
                                                                                                  
E penn-kentañ e oa evel ma vefe ur c’hoari                                        
Hirio den ebet ne oar peur bennak ‘vo echuet                                                                                                                                                                                                                             
 Peur e chellimp bevañ, laouen ha disoursi                             
Evañ ur banne Coreff  ti Tom gant mignoned                                                                                                                      
 
Sentomp ouzh ar c’huzulioù aketus ha kempenn                      
Dalc’homp fiziañs start en dazont mab-den                       
 Ha touiñ a ran deoc’h ar bed a cheñcho krenn                     
 Kenavo prestik, bugale, mignoned, kerent.                               
                               
                                                                                   Hervé Lossec,  D'ar 27 a viz Meurzh 2020                                        


Skrivit !

Skrivit !

Bac’het mat omp bet e-pad daou viz. Abaoe div sizhun eo bet roet dimp un tamm frankiz. Nag ur blijadur ! Un deiz bennak, piv a oar , e c’hallimp c’hoazh en em gavout asambles e Ti Jos, e Donatelo, da geñver baleadennoù evit kaozeal. Met a-raok e c’hellomp skrivañ.

Meur a draoù zo c’hoarvezet en ho puhez e-pad ar prantad-mañ. Traoù souezhus, iskis, droch, kaled, plijus, displijus, laouen, dic’hortoz, talvoudus, didalvoudus, nec’hus, luziet…

Skrivit ur pennad diwarne. Etre teir frazenn hag ur romant. Gant fazioù pe get, gant ur brezhoneg uhel pe get… ne vern. N’eus nemet ar re a chom mut ne reont fazioù ebet ! Difaziet e vint ma zo ret. Met skrivit. Arabat deoc’h kaout aon. Embannet e vo ho pennadoù war lec’hienn Ti ar Brezhoneg. Kasit anezhe  da  tiarbrezhoneg@gmail.com.

Deomp dezhi !

Stummadurioù war ar brezhoneg

♦ Stummadurioù hir / Formations longues:

♣ Stummadurioù berr ha stajoù an hañv / Formations courtes et stages d’été:

♥ Kentelioù an noz / Cours du soir:

♠ Deskiñ brezhoneg er skol-veur / Apprendre le breton à l’université:

Ar skoaziadoù arc’hant / Aides à la formation

⇒ Kelennerien ha stummadurien gaer, m’ho peus c’hoant e vefe ouzhpennet ho stummadur pe ho kentelioù, kasit deomp ho kemenadenn.

Roll al levrdioù

Setu amañ roll al levrdioù e werzh levrioù e brezhoneg. An holl a ginnig o levrioù da vezañ prenet war o lec’hienn.

  • Nadoz-Vor (Brest) : al lec’hienn amañ hag ar bajenn Facebook aze
  • Lenn ha Dilenn (Gwened) : tirouroù amañ hag ar bajenn Facebook aze
  • L’encre de Bretagne (Roazhon) : al lec’hienn amañ hag ar bajenn Facebook aze
  • Klask (Karaez-Plougêr) : al lec’hienn amañ
  • Kuzul ar brezhoneg (Lannuon) : al lec’hienn  amañ
  • Penn da benn (Kemperle) : titouroù amañ hag ar bajenn Facebook aze
  • Gweladenn (Sant Nazer) : titouroù amañ
  • Ar Vro (Gwaien) : titouroù amañ  hag ar bajenn Facebook aze
  • Skol Vreizh (Montroulez) : al lec’hienn amañ
  • Coop Breizh (An Oriant, Kemper) : al lec’hienn amañ

♥ Hag evit sikour ac’hanoc’h da zibab ho levrioù, kit da deurell ur sell ouzh “Lenn, e brezhoneg mar plij !” hag ar blog A ! Lenn…

Abalamour d’ar prantad kenfinañ, an holl anezho o deus diaesterioù evit padout. Ur c’holl spontus eo bep wech vez ranket alc’hwezañ ul levrdi da vat. Ma vefe prenet zoken un nebeud levrioù e brezhoneg gant an holl vrezhonegerien bep bloaz, e zafe kalz gwelloc’h an traoù evit bed an embann e brezhoneg…

Embannerien ha levrierien gaer, m’ho peus c’hoant vefe lakaet anv ha lec’hienn ho levrdi, kasit deomp ho kemenadenn.

Ar c’horonabale

 

Ar re a zo sot mat gant ar bale pe ar redek eo diaes dezhe chom bac’het er gêr. Bez’ zo tud ivez hag a rank  dispign o nerzh, a-hend all e krogont  d’en em zialañ war o gwreg, o gwaz, o bugale, o c’hi, o yar… Setu displeget amañ dindan un diskoulm splann hag aes evite. Ar c’horonabale ne goust netra met efedus-tre eo. Ar c’hontrol eus ur bern traoù a vez kinniget deomp hiziv an deiz. A-benn nebeut ne vo ket ken bac’het al lodenn vras eus an dud … sañset. Ar c’horonabale-mañ a servijo evit ar wech kentañ neuze !

Petra e ranker kaout evit kas da benn ur c’horonabale?

– Un ti gant ul liorzh. N’eo ket ret kaout 100 devezh-arat. Ul liorzh vihan a zo mat a-walc’h. Pa vez moaien ober tro-dro an ti eo gwelloc’h. D’ar paour kaezh re a zo o chom en ur ranndi e vo kinniget un dra all diwezatoc’h, e ken kaz  ma vefe ret chom bac’het betek fin ar bed…. Ar re o deus 100 devezh-arat liorzh hag ouzhpenn n’eo ret dezhe lenn ar pez a heuilh.

– 10 bouton hag a chom eus armelioù-voger pe eus  tiretennoù kozh IKEA.   Peotramant patatez bihan, serjantoù, kraoñ, bili bihan, kistin, bigerniel ( gwelloc’h hep al loen bev enne ), kanetennoù, stoufoù, maligorned ( gwelloc’h ivez hep al loen ), mez, lagadoù gwer ha forzh petra a vefe tamm pe damm rond, aes da dapout ha da lakaat en ho kodell. Kaoc’h sec’h kañvaled a vefe dreist, skañv eo ha tout an dud a oar emañ ar sportourien o stourmañ a-eneb ar bouez met diaes eo da gavout seurt kaoc’h e Breizh. A-benn nebeut gant ar cheñchamant hin, ne lârfen ket… Vioù ne vefe ket ur mennozh fur kennebeut  ha pa vefent poazhet en a-raok.

– Daou damm paper

– Un daol pe ul lec’h bras a-walc’h evit lakaat warnañ an daou damm paper hag an dek bouton.

Penaos aozañ an traoù ?

– Muzuliañ 100 metr tro-dro an ti. Pa vez re vihan an ti pe al liorzh e c’haller muzuliañ 50 metr. Evit kaout an hirder resis e ranker ouzhpennañ ur valeadenn tro-dro d’ur wezenn, tro-dro d’an oto, tro-dro d’ar poubellennoù a vefe lakaet war an hent. Ar pezh a gont eo kaout un tennad bale a 100 metr ( pe 50 metr). Met arabat mont er maez peogwir emañ bac’het pep hini er gêr !

– Skrivet vez war an daou damm paper. « Pinvidikoc’h » war unan ha » Paouroc’h » war an hini all. En un doare sklaer peogwir dre forzh treiñ e vez kollet o fenn gant ur bern tud.

– Lakaet e vez an daou damm paper pep hini war an daol en daou benn anezhi ha tost a-walc’h ouzh hent ar gerzherien. Evit kregiñ e vez lakaet an holl boutonoù tal-kichen ar paper « Paouroc’h ». Pep hini a chom pell a-walc’h diouzh e « vreur » evit ma vo aes tapout anezhañ en ur vale. Pa vez graet ur c’horonabale n’eus ket amzer da goll !

– Al lonkerien dour pe traoù kreñvoc’h a lako ur voutailh leun gant ar pezh a blij dezhe war an daol. Perak ket boutailhadoù Corona, ar bier mil vrudet eus Mec’hico hag a vefe efedus-tre a-eneb ar c’horona hervez an doktor Zapatta eus Acapulco.

-Ar re o deus c’hoant da sikour  ekonomiezh ar vro a yelo gant boutoù-koad ar re all, daoust d’o bilañs karbon euzhus, a raio gant Nike, Adidas, Puma…

Deomp dezhi !

– Aes tre eo. N’eo ket ret bezañ tremenet dre an ENA na dre lise Diwan Karaes ( an hini gwellañ a zo er vro hervez ar Figaro ! )

– Evit kregiñ e vez tapet ur bouton war an daol. Graet e vez tro-dro an ti hag al liorzh ha pa vez tremenet adare a-dal an daol e vez tapet ur bouton all. Setu betek ma ne chomo ket ken bouton ebet war an daol. Evit bezañ sklaer : emañ ar boutonoù bremañ e godell ar baleer/ valeerez. An dro war-lec’h e vez lakaet ar boutonoù e-tal ar paper « Pinvidikoc’h ». Keit ma vo startijenn, nerzh, plijadur gant ar baleer/ valeerez e vo graet evel-se. Keit ma chomo buhez enne. Ma n’eo ket sklaer deoc’h adlennit ar rannbennad-mañ !

-Ar re o deus muzuliet 50 metr a raio daou dro a-raok tapout ur bouton. Un taol fin neketa ?  N’eus ket moaien ober gant 25 metr ha pevar zro. Ur paotr eus Pouldreuzig a laboure er stal Henaff  en deus klasket ober-se met mall bras a oa gantañ bezañ kaset da ospital Kemper.

– Pep bouton a dalv 100 metr, 10 bouton a dalv ur c’hilometr. Kargañ ha diskargañ a dalv daou gilometr. Evit derc’hel soñj eus pet kargañ pe disgargañ zo bet graet e c’heller lakaet war an daol un tamm mein bihan bewech e vez tapet 10 bouton. An tamm mein-se, dastumet en ur vale, a dalvo ur c’hilometr neuze. Furoc’h ober mod-se m’ho peus aon da goll ho spered dre forzh treiñ. Ar pezh a zo c’hoarvezet gant tud n’int ket bet poellek a-walc’h evit  chom a-sav.

Diwallit mat memestra.

Bez’ zo tud hag a zo deuet sot en ur dreiñ evel-se tro-dro o zi. Setu un nebeud alioù evit chom gant ur spered lemm hag ur c’horf yac’h :

– Bezañ pinvidokoc’h pe paouroc’h gant ar boutonoù  ‘zo un tamm evel c’hoari en un eskemmdi gant ar c’hCAC40 pe ar Nasdaq. N’eo ket aes dihanañ. Ur seurt dramm eo. Gwelloc’h eo lakaat bewech un termen. An termen a cheñcho hervez live an dud met pep hini a ranko kavout pegoulz e vo mat dezhañ/dezhi lakaat harzh.

– Cheñch tu. Daou zañjer ‘zo. Unan gant ar gar. Dre forzh treiñ war memes tu e teuio kreñvoc’h ar gar a zo war an diavez, ha moanoc’h an hini all. Kentoc’h divalo eget dañjerus e vo. Met dañjerus kenañ e c’hall bezañ evit ar spered. Breur an enklasker Raoult en deus displeget sklaer en deus gwelet tud o koll o spered dre forzh treiñ tro-dro o zi. Sportourien o deus klasket ober ur marathon pe un trail ha mall bras a oa bet gant o zud klask war-lerc’h ar SAMU.

– Cheñch hent : pa vez gouiet mat tre petra a dalv 100 metr e c’heller dont er-maez un tamm eus hent « ofisiel » ar 100 metr.  Ober teir gwech tro an oto kentoc’h eget div wech tro an oto hag ur wech tro ar boubelenn da skouer. Deoc’h c’hwi da ijinañ hentoù dic’hortoz en ho liorzh bihan. Met ne dle ket bezañ un digarez evit truchañ !

Testenioù hag evezhiadennoù

– «  Koronabalerien ha koronabalerezed kaer ! Evel prezidant kevredigezhioù ar goronabalerien hag ar c’horonabalerezed Breizh Izel on laouen o tisklâr deoc’h ez ofisiel e vo eus ar c’horonabale er Choarioù Olimpik kentañ. Bez’ eus un dalc’h koulskoude peogwir den ebet na oar pegoulz e vo echu gant ar c’hleñved-mañ. Met bezit sur e raio ho prezidant muiañ karet e seizh gwellañ evit ma c’hoarvezo an diskoulm-se an abretañ posubl… » Fañch ar Graet. Gwengamp.

– « Ma gwreg zo sot gant ar c’horonavale. Etre 5 ha 10 km a gerzh bemdeiz. Ha keit emañ hi o treiñ emaon ar mestr adare war zapet an Tele. Gallout a ran bremañ sellet ouzh traoù a blij din. A-raok he doa lakaet he c’hrabanoù war an Tele hag  e ranken heuliañ he dibaboù na oant ket ma re tamm ebet : Koh-lanta, The voice, ar medisin a oar pep tra, ar paotr Plaza a ra ton d’ar merc’hed ouzhpenn 50 vloaz dezhe… Klask a ran lâr dezhi mont da vale d’an noz, war-lerc’h koan hag e c’hellin sellet ouzh filmoù, krogadoù mell-droad hag abadennoù dedennus ». Paul Henaff. Plevin.

– « Redek ur marathon e stumm ur c’horonabale eo ma fal. Ouzhpenn 420 tro ! Skuizhañ ma c’horf diwar kerzout a rankan ober bemdeiz. Emaon o vont da goll ma spered. Er penn kentañ ez aen da vale er-maez met re start e oa evidon chom dindan ar c’hilometr aotreet. Tost da 500 € am eus ranket paeañ peogwir an archerien zo kouezhet warnon meur a wech ! Met n’eo ket aes redek tro-dro d’an ti. Ar plegoù zo re grenn ha kammdroioù zo e pep lec’h. Ne vern, gallout a rin lakaat ma anv er Guiness Record ! »  Denez Hinault. Penmarc’h

– « An dra-mañ ne blij ket din tamm ebet. Kalz gwelloc’h e vije din c’hoari gant ma zabletenn muiañ garet. Setu an diskoulm am eus kavet. Sentiñ ouzh ma zud a zlean ober  bep ur mare. Evit ma vo berroc’h ar binijenn e tapan 2 pe 3 bouton bep tro. Kalz buanoc’h ez a an traoù mod-se. Hag an amzer am eus gounezet o truchañ a vez tremenet ganin war ar  c’hador-brec’h a zo e penn al liorzh, a-dreñv ur wezenn fonnus. Ken dalc’het emañ ma zud gant o zele-labour ma ouzon mat-tre ne zeuont ket da lakaat ur sell warnon. Laouen emaint o welet niver ar boutonoù o tigreskiñ hag o kreskiñ buan  war an daol ha mat pell-zo… Met mar plij, ne lârit ket mann ebet dezhe ! » Kevin X eus…….

– «  Chañs ‘meus da gaout  ur presbital hag ul  liorzh bras a-walc’h. Koronabale a ran en ur bediñ Doue ma chomfe ar virus pell diouzh ma fideled. Ur bedadenn a ran bep tro evit a re a zo bet kaset d’an anaon gant ar virus, evit ar re a zo tapet fall gantañ  hag evit ar re a zo o vont kuit dizale. Ur bern tud me a lâr deoc’h ! Doue d’o fardono ! Un Ave a lâran da gentañ  hag ur Pater war an dro war-lerc’h. Abalamour da se e rankan koronabale e-pad pell c’hoazh…Met ret eo sentiñ ouzh an Aotrou Doue en deus kaset ar c’hleñved-mañ deomp abalamour d’hor pec’hedoù. Klevet ‘meus e oa bet skarzhet dour benniget gant ur viñsaskell war gristenien e Sri Lanka. Ma vefe graet amañ ar memes tra e c’houlennan e vefe graet gant dour benniget eus Lourdes ha ouzhpennet Klorokine ennañ. ». Tad Fañch. Kerneblec’h.

– «  Me ‘zo 99 vloaz ha graet an eil brezel bed ganin e India. Dibabet ‘meus bale  100 gwech 25 metr em liorzh bemdeiz gant ur gerzherell evit stourm a-eneb ar C’horonavirus. E soñj e oan rastell 1000 lur d’ar muiañ. ‘Benn ar fin ‘meus gallet kaout 18 million lur en ur miz ha n’eo ket echu ! Ken brudet hag ar rouanez on deuet da vezañ. N’em eus ket heulhiet en un doare strizh reolennoù ar c’horonabale. C’hwi a oar mat e vez graet mod all bepred gant ar Saozon. Met spered ar c’horonabale ‘zo ganin. Bale a rin betek ma vo 100 vloaz din ! » Tom Moore. Bedfordshire. Bro Saoz.

20200328_113924

Herve Saliou