GWEZ AR VRO: strollac’hantiñ embann ul levr e brezhoneg

“Gwez ar vro” a zo ul levr ledañ-deskadurezh diwar-benn 36 spesad gwez a gaver stank e Breizh. Ar skrid zo bet graet gant Patrig an Habask hag an dourlivadurioù gant Anna Duval-Gwennog, un arzourez skiantel. Al levr a zo embannet gant an ti embann Al Lanv , ezel eus kuzul ar Brezhoneg, a ra ivez war-dro ur gelaouenn drimiziek.

Capture d_écran 2018-09-13 à 16.17.54

Pal kentañ “Gwez ar vro” a zo reiñ tro d’an dud da anavezout ha da envel ar spesadoù. Da eil pal gwellaat anaoudegezh an dud diwar-benn ar gwez, o zalvoudegezh, o implij er vro, o implij en anvioù-lec’h, en anvioù-tud.

Evit gellout skoulmañ ganti, lakaat moulañ al levr ha paeañ an arzourez ez eus ezhomm da nebeutañ da rakwerzhañ 100 levr.

Strollarc’hañtet eo al levr. Tu zo deoc’h rakprenañ ur skouerenn war g-KENGO  ha gouzout hiroc’h diwar-benn ar raktres, al levr ha labour Anna Duval-Gwennog a-drugarez d’ur video.

Evit sikour ar raktres e c’hellit ouzhpenn prenañ ar poster brav e liv (42 x 59,4 cm), 21 spesad gwez warnañ.

D’al Lun 15 a viz Here 2018 e vo klozet ar rakprenadenn.

Capture d_écran 2018-09-13 à 16.19.39

 

Deuit d’ar predoù! – Ho soñjoù

Salud deoc’h holl, mont a ra daoust d’an amzer fall ?
Abaoe penn-kentañ miz Gwengolo eoc’h bet ouzhpenn daou ugent o tont d’ar predoù e brezhoneg.

A-wechoù omp bet tost da ugent asambles. Brav eo ha laouen omp da ziskouez ez eus
brezhonegerien e bro Bariz !
Ret eo kaozeal brezhoneg ha lakaat anezhañ da zont er-maez ar skolioù hag ar radioioù ( ne vez ket
klevet kalz b’an tele ! ). Hend-all ar brezhoneg a zeuio da vezañ buan a-walc’h ur yezh varv, evel al
latin a vez studiet met ne vez ket klevet ken neblec’h, nemet er Vatican !

pred2

Setu perak eo a bouez ar predoù a zo savet ganeomp. Un digarez dreist eo dimp evit gwellaat hol
live… ha da gaout plijadur o kaozeal. Met n’eo ket un dra aes na anat da gaout tud o tont niverus bep
sizhun. Evit ma chomfe bev an emvod sizhuniek-mañ e rankomp kaout tud «nevez » o tont.

pred1

Evit ma vefe muioc’h a dud o tont e c’houlennomp da bep hini ac’hanoc’h degas gantañ unan all
d’ar pred. N’eo ket ret dezhañ na dezhi bezañ ur brezoneger- vrezhonegerez ampart. Plas zo ivez evit
an deraouidi ! Amañ e kavoc’h un tamm « mod implij » da reiñ dezhe evit ma ne chomfent ket hep
dont :

D’an tud o deus c’hoant da zont met ne zeuont ket gant an aon, lârit se dezhe :
1 – Arabat deoc’h sonjal ez eus eno nemet tud gant ur brezhoneg uhel. Bep seurt a liveoù ez eus ha
pep hini a ra strivoù evit kompren ar re all hag evit sikour.
2- An deraouidi ne c’hellont ket lâret kalz a dra evel-just. N’eo ket ur gentel ! Met gallout a raint sevel
goulennoù… hag a-wechoù respont. Gwelloc’h e vefe dezhe deskiñ dre eñvor un nebeut anezhe :
– Pelec’h emaout o chom ?
– War peseurt micher emaout ? Plij a ra dit ?
– Pelec’h ‘teus desket brezhoneg ? Gant piv ?
– Mat eo ar boued ?
– Dont a rez amañ alies ?
– Piv a gomz brezhoneg en da familh ?
– Mont a rez da Vreizh a-wechoù ?
– Plijout a ra ar festoù-noz dit ?
– Mont a rez d’ar festoù-deizh pe d’ar festoù-noz Ti ar Vretoned ?
– Peseurt strollad a blij dit ar muiañ ?
Ha bewech e vez moaien da c’houlenn d’an unan all « ha te ? »
3- Plijus e vez en em gaout e-mesk brezhonegerien ha pa ne vez ket lâret kalz a dra. E penn kentañ e
vo diaes kaozeal met ar fiziañs a zeuio tamm ha tamm ha benn ar fin pep hini en em santo en e vleud.
4- Bez’eus ur pred bep Merc’her kreisteiz e KVK hag ur goan an eil lun bep miz e Ti Jos

Spi hon eus e c’helloc’h kavout unan bennak a zeuio ganeoc’h d’ar pred, ha pa vefe e Donatello pe e Ti Jos

A benn dimerc’her
Hervé

pred 3

 

Brezhonegañ e Pariz etre dec’h hag hiziv – Ho soñjoù

Pa z’on deuet da Bariz e miz Gouere 2012 e soñje din e vijen bet beuzet er galleg. Padal, kerkent hag en em gavet er metro e Montparnasse n’eo ket galleg a gleven met a  bep seurt yezhoù ! Ha gant va labour nevez am eus komprenet buan eo techet tud ar renkadoù uhel d’ober muioc’h-muiañ gant ar saozneg.

En ur mod eo aesoc’h komz brezhoneg amañ eget e Breizh. An dud er straedoù pe er metro ne oaront ket eo brezhoneg a gomzan. Setu ne reont ket van. Evito eo ur yezh estren ouzhpenn ne gomprenont ket ha mat pell ‘zo.

Diaesoc’h eo gant an dud tostoc’h, da skouer gant ar re a labouran ganto. Deuet eo ma merc’h da labourat en embregerezh on implijet ganti, ha me da gomz brezhoneg dezhi evel ma ran abaoe m’eo bet ganet. Daou seurt emzalc’h a zo bet. Tud feuls, doare « Tu vas pas nous emmerder avec ton breton ! » ha reoù all oc’h ober kentel din : «Tu comprends pour l’unité de la France … » Emaomp dres ganti ! N’int ket evit gouzañv unan o vrezhonegañ rak, d’am soñj, gant se eo anat n’eus ket gallaoued eus ar vretoned. Ha dibosubl eo evit ur gall a ouenn vat meizañ keal al liesseurted e diabarzh ar Republik sakr. Ne glaskan ket tabutal ganto. Amzer gollet ‘vefe.

War va lec’h-labour eo aesoc’h va darempredoù gant ar re o tont eus broioù all : ur greolegerez eus ar Reunion ha sinaiz eus ar Reunion o teskiñ yezh o hendadoù. Kudenn ebet gant ar re-se. Kudenn ebet kennebeut gant ar c’habil o terc’hel an ostaleri ma tebran enni pep gwener. Treiñ a ran evitañ ar pennadoù-skrid diwar-benn Kabilia embannet e-barzh Ya ! Laouen eo an den. Ur banne gwin am bez evit netra bep gwech !

Deuet eo va merc’h d’ober he annez e bro Bariz evit he studioù. Brezhonegañ ‘ran ganti, forzh pelec’h e vefemp hag e forzh peseurt degouezh. Bretoned ‘zo ac’hanomp. Setu ma reomp gant ar brezhoneg. Ober a ra ar c’hallaoued gant ar galleg, an alamaned gant an alamaneg, ar gabiled gant ar c’habileg, hag ar vretoned gant o yezhoù :  brezhoneg ha gallaoueg.

D’am soñj e vez komzet brezhoneg e Pariz hag en tro-wardroioù abaoe pell. Deuet e oa va zad-kuñv da Bariz da labourat, e wreg ha ma zad-kozh d’e heul, araok ar brezel 14. Va mamm-guñv ne oare ket galleg hag aet e oa buan endro d’ar Vro. Chomet e oa ma zad-kuñv da labourat.

Va zad-kozh ivez en deus divroet. Deuet eo da Bariz araok an eil brezel-bed. Diouzh am eus klevet er familh e kendalc’he da vrezhonegañ e Bro Bariz, evel ur bern bretoned deuet amañ.

Er bloavezhioù 80 e oan o chom e bro Bariz. Edon o teskiñ brezhoneg d’ar mare-se ha daremprediñ a raen brezhonegerien bro Bariz. Lod anezho ne m’eus biskoazh komzet galleg gante. D’ar mare-se e oa c’hoazh dre amañ ur bern tud eus ar rummad bet ganet araok an eil brezel-bed, brezhonegerien a-vihanik anezho. Setu ma oa aes ober e vad eus sonerezh ar yezh, tapout ar pouez-mouezh reizh, troioù-lavar, ha klevout brezhoneg gant tud eus a bep korn eus ar vro. Lod eus ar rummad-se a zeue d’ar c’hentelioù brezhoneg evit deskiñ lenn ha skrivañ hag evit deskiñ gerioù ar vuhez a-vremañ. Eskemmoù frouezhus a zo bet evel-se.

Gant va c’hamaladed, eus va rummad, e veze atav brezhoneg etrezomp, e pep lec’h. Ur vandennad tud yaouank o komz brezhoneg a-vouezh uhel er metro pe er c’hirri-boutin : un doare aes da gavout brezhonegerien all.

Er bannlev e-lec’h ma vevemp gant va zud, e veze gwelet a-wechoù d’ar Sul sonerien eus ar vro o tremen er c’harter o seniñ bombard ha biniou, gant ur paotr all ganto o terc’hel ur gwenn-ha-du. Va zad a gase ac’hanomp da reiñ arc’hant dezho. Goude ma oan en em lakaet da zeskiñ brezhoneg am eus kavet kalzig a vrezhonegerien eus rummad va zud e-touesk tud ar c’harter.

Va rummad a gav din, a oa e soñj dezhañ  distreiñ da Vreizh. Ur bern ac’hanomp a oa bet ganet e bro Bariz, met daoust da se e lavaremp « distreiñ » d’ar vro. N’hon eus ket klasket da skouer sevel ur skol Diwan amañ. Distreiñ d’ar vro ha desevel hor bugale enni e brezhoneg a oa hor mennoz.

Iwan Gwegan

 

duchesse bretons de paris
(C) En envor 

Luc’hskeudennoù ar valeadenn er c’harter Latin

D’an 23 a viz Mezheven 2018 zo bet aozet gant Ti Ar Brezhoneg ur valeadenn e karter Latin Pariz heñchet gant Christine. Un abardevezh dispar, didan an heol o kerzout e straedoù ur c’ahrter kozh ha leun a lec’hioù dedennus….

 

sdr
Kroget hon eus da zizoloiñ ar c’harter e liorzh Cluny…
sdr
A-raok teurel ur sell d’ar gibelllec’h Cluny ha komz diwar-benn Pariz en Henamzer…
dav
Ha kendalc’het hon eus an droaidenn a-dal kastell Cluny….
dav
“Gargouillioù” kastell Cluny…
dav
Kizelladurioù ar c’hastell e dora an an Azgivinelezh…
dav
Christine, blenier ar valeadenn e-tal dor ar c’hastell. Tu zo deoc’h pegenn estlammus eo ar garlantezenn delioù ha rezin kizellet…
dav
Munudoù an tisaverezh mod an Azgivinelezh…. na pegenn brav!
dav
Ha setu Christine o tisplegañ deomp istor ar Sorbonne ha pegenn pouezus eo bet ar skol-veur e-pad ar Grennamzer…
dav
Komzet zo bet eus talvoudegezh ar c’harter evit istor an deskadurezh en Europa adalek ar Grennamzer betek bremañ…
sdr
Ha setu ni dirak ar Collège de France, un ensavadur pouezus kenañ evit ar pezh a sell ouzh an deskadurezh hag an enklask skiantel e bro C’hall hag er bed a-bezh…
sdr
Er straed Sant-Jakez, o vont war-zu al lise Louis le Grand….
sdr
Ha setu ni degouezet dirak beredva pennoù bras bro C’hall, ar Panthéon…
sdr
Ar strollad e porzh ar greizhenn sevenadurel iwerzhonad….
dav
Kreizhenn sevenadurel bro Iwerzhon zo an eil nemeti er bed, an hini all a zo e New York!
dav
Plasenn ar Contrescarpe, e-kichenn straed Mouffetard…
sdr
Hag echuet hon eus ar valeadenn e-kreiz stourmva Lutèce, ul lec’h a-bouez evit ar Romaned hag evit ar Vretoned, lec’h ma zo bet lidet gouel Erwan e-pad dekadoù gant Bretoned bro Bariz…

Trugarez vras de Christine evit bezañ heñchet ar valeadenn ha kelennet deomp kement a ditouroù diwar-benn istor ar c’harter Latin! Ha trugarez d’an holl re deuet evit dizolloiñ ar c’harter e brezhoneg penn-da-benn!

Hag evit mont pelloc’h, setu un nebeud gerioù bet desket e-koulz ar valeadenn….

Geriaoueg ar valeadenn er c’harter Latin

  • Henamzer : Antiquité

  • Grennamzer: Moyen-Âge

  • Azgivinelezh: Renaissance

  • Kibell-lec’h: Thermes

  • Tisaverezh: Architecture

  • Tisavour : Architecte (m.)

  • Tisavourezh: Achitecte (f.)

  • Doare: style

  • Kizellañ: Sculpter

  • Kizellet: sculpté(e)

  • Kizelladur(ioù): Sculpture(s)

  • Kastell: château

  • Garlantezenn: guirlande

  • delioù: feuilles

  • Deskadurezh: Éducation

  • Enklask : Recherche

  • Skol-veur: Université

  • Beredva: Nécropole

  • Kreizhenn: Centre

  • Sevenadurel: Culturel

  • Stourmva: Arène

 

Baleadenn e Karter Latin d’ar sadorn 23 a viz Mezheven

Brezhoneger oc’h pe o teskin brezhoneg emaoc’h (live 2, 3, 4) hag ho peus c’hoant da dremen un abardaezvezh plijus e brezhoneg evit deskin ur bern traoù diwar-benn istor Pariz

Deuit da zizolein ar c’harter Latin

– graet e vo un droiad war droad er c’harter

– tremen a raimp e-bioù monumentoù brudet-tre ( ar Sorbonne, ar Panthéon hag all pe e-bioù monumentoù liammet gant istor Bretoned Bro-Pariz pe ar Gelted (Les Arènes de Lutèce, le Collège des Irlandais)

– ha kontet vo deoc’h istor ar monumentoù-se

E fin an abardaez e vo paket un banne asambles en un davarn

Baleadenn aozet gant Kristin ar Menn

Pegoulz : d’ar sadorn 23 a viz Mezheven etre 15° ha 18°

An emgav : E korn ar balioù Saint-Michel ha Saint-Germain kostez an Thermes de Cluny e-kichen an arsav metro da 15e

Métro Cluny-La Sorbonne (linenn 10 pe RER B)

Priz : 5 euro + priz ur banne en un davarn – n’eus ket ezhomm da lakaat e anv

An arc’hant dastumet a vo roet da dTi ar Brezhoneg

hermine

 

Visite guidée en breton du quartier Latin le samedi 23 juin après-midi

Vous êtes bretonnant ou élève des cours de breton des niveaux 2,3 4 ou vous désirez pratiquer la langue bretonne en compagnie d’autres bretonnants

Venez découvrir les différentes facettes du Quartier Latin en breton 

– nous ferons une ballade à travers le Quartier Latin à pied

– en passant devant les monuments les plus célèbres du quartier (Sorbonne, Panthéon, etc ..)

– ainsi que devant des monuments liés à l’histoire des bretons de Paris ou d’autres pays celtes (Arènes de Lutèce, Collège des Irlandais)

– devant chaque monument, je vous expliquerai son histoire

– et nous finirons l’après-midi autour d’un verre dans un café

Tout cela en breton bien évidemment

Le but de cette sortie  est pour les bretonnants de Paris de passer ensemble une après-midi entièrement en breton tout en découvrant l’histoire de Paris

Cette sortie est tout-à-fait accessible aux élèves des cours de breton à partir du niveau 2 – il suffit de comprendre le breton assez bien

Cette sortie est organisée par : Christine Le Menn

Date : le samedi 23 juin entre 15h et 18h

Lieu de rendez-vous : au croisement du boulevard Saint-Michel et du boulevard Saint-Germain (côté des thermes de Cluny à coté de la bouche de métro) à 15h

Métro Cluny-La Sorbonne (ligne 10 ou RER B)

Prix :  5 euros puis une consommation dans un café en fin de ballade – pas d’inscription préalable

L’argent récolté sera reversé à Ti ar Brezhoneg

Capture d_écran 2018-06-02 à 23.01.55